آیا از درد مزمن و محدودیت حرکتی ناشی از آرتروز زانو خسته شدهاید؟ زمانی که روشهای دارویی و فیزیوتراپی دیگر پاسخگو نیستند یا ریسک و دوره نقاهت بالایی دارند، بسیاری به دنبال راهکارهایی موثرتر، سریعتر و کمتر تهاجمی میگردند. یکی از این گزینهها، تزریق ژل هیالورونیک اسید به زانو است؛ روشی نوین که بدون جراحی میتواند درد را کاهش دهد و حرکت مفاصل را بهبود بخشد. در این مقاله، تمام آنچه باید درباره تزریق ژل برای آرتروز زانو بدانید، از مزایا تا هزینه و مراقبتهای لازم بعد از تزریق را بررسی کرده ایم.
منظور از تزریق ژل به زانو چیست؟
تزریق ژل به زانو که با نام علمی ویسکوسا پلنتیشن (Viscosupplementation) شناخته میشود، نوعی درمان غیرتهاجمی است که در آن، مادهای به نام هیالورونیک اسید مستقیما به داخل مفصل زانو تزریق میشود. این ماده در بدن بهصورت طبیعی در مایع مفصلی وجود دارد و نقش روانکننده و محافظتکننده بین استخوانها را دارد. در بیماران مبتلا به آرتروز زانو، سطح این ماده کاهش پیدا میکند و مفصل خشک و دردناک میشود. با تزریق مجدد این ژل، اصطکاک بین استخوانها کاهش یافته، حرکت مفصل روانتر میشود و درد قابل توجهی کاهش مییابد. این روش در بسیاری از بیماران باعث بهبود عملکرد زانو و کاهش نیاز به جراحی شده است.
تزریق ژل هیالورونیک اسید به زانو چطور عمل می کند؟
هیالورونیک اسید مانند یک روانکننده و جذبکننده شوک در مفصل عمل میکند. با تزریق آن به فضای داخل مفصلی زانو، ضخامت مایع مفصلی افزایش یافته و اصطکاک بین استخوانها کاهش مییابد؛ در نتیجه درد کم شده و حرکت راحتتر میشود.
انواع ژلهای تزریقی مورد استفاده در درمان آرتروز زانو
| نام ژل | ویژگیها | طول اثر تقریبی |
|---|---|---|
| Synvisc | ویسکوزیته بالا، مناسب موارد شدید | 6-9 ماه |
| Durolane | تکدوزی، ساختار پایدار | تا 6 ماه |
| Ostenil Plus | ترکیب با منیزیم کلرید | 4-6 ماه |
| Hyalgan | سنتتیک، مناسب برای حساسها | 3-6 ماه |
تزریق ژل برای درمان آرتروز مناسب چه کسانی است؟
این روش برای افرادی که دچار آرتروز خفیف تا متوسط زانو هستند و هنوز نیاز به جراحی کامل تعویض مفصل ندارند، توصیه میشود. همچنین بیمارانی که به دلیل سن بالا یا شرایط جسمی، نمیتوانند تحت عمل جراحی قرار بگیرند، یا افرادی که به درمانهای دارویی پاسخ مناسبی ندادهاند، گزینههای مناسبی برای تزریق ژل محسوب میشوند. این روش میتواند برای ورزشکاران با آسیب مزمن زانو، افراد دچار اضافهوزن یا کسانی که به دنبال راهکاری با حداقل تهاجم و کمترین دوران نقاهت هستند نیز مفید واقع شود.
مزایا و عوارض احتمالی تزریق ژل زانو برای آرتروز
| مزایا | عوارض احتمالی |
|---|---|
| کاهش درد زانو به صورت تدریجی و طبیعی | درد یا تورم موقت در محل تزریق |
| افزایش روانی حرکت مفصل و کاهش خشکی | التهاب مفصل در برخی موارد نادر |
| کاهش نیاز به مصرف مسکنها و داروهای ضدالتهاب | واکنش آلرژیک خفیف به ژل (بسیار نادر) |
| درمان غیر جراحی آرتروز با حداقل عوارض | احساس فشار یا سوزش کوتاهمدت پس از تزریق |
| تاخیر در نیاز به جراحی مفصل | احتمال اثربخشی کمتر در مراحل پیشرفته آرتروز |
مراحل تزریق ژل برای آرتروز زانو
پیش از تزریق ژل، پزشک باید وضعیت مفصل زانو را بهدقت بررسی کند تا مشخص شود که این روش برای بیمار مناسب است یا خیر. پس از آن، تزریق در محیط استریل در 5 مرحله انجام خواهد شد:
1- ارزیابی اولیه
بهترین متخصص ارتوپدی در اولین قدم معاینه فیزیکی زانو را در پیش خواهد گرفت، در ادامه بررسی تصاویر رادیولوژی یا MRI جهت ارزیابی میزان تخریب مفصل نیز انجام خواهد شد.
2- آمادهسازی محل تزریق
محل مناسب تزریق و اطراف زانو با مواد آنتیسپتیک به طور کامل ضدعفونی می شوند تا از بروز عفونت احتمالی جلوگیری شود.
3- تزریق ژل
با استفاده از سوزن ظریف پزشکی، تزریق مستقیم ژل به فضای داخل مفصل زانو انجام می شود.
4- بررسی واکنش فوری
بیمار معمولا برای چند دقیقه در مطب پزشک میماند تا واکنش اولیه بدن بررسی شود.
5- راهنماییهای مراقبتی و پیگیری درمان
ارائه نکات لازم برای استراحت، محدودیت فعالیت و علائم هشداردهنده از سمت تیم درمانی به طور دقیق و کامل انجام می شود تا در صورت بروز علائم خواست، اقدامات لازم و اولیه احتیاطی انجام گیرد.
الزامات مراقبتی بعد از تزریق ژل برای آرتروز زانو
- بیمار باید تا ۴۸ ساعت پس از تزریق، استراحت نسبی داشته باشد و از ایستادن طولانیمدت یا فعالیتهای سنگین پرهیز کند.
- در صورت مشاهده تورم یا درد خفیف، میتوان از کمپرس سرد (نه یخ مستقیم) بر روی ناحیه تزریق استفاده کرد.
- نباید در روز تزریق فعالیت ورزشی یا رانندگی طولانی انجام شود.
- طی یک هفته اول، از نشستن یا ایستادن بیش از حد، بالا رفتن از پلهها و حمل اشیای سنگین خودداری شود.
در صورت مشاهده درد شدید، تورم غیر عادی یا تب، باید سریعاً با پزشک تماس گرفت.
طول درمان و مدت ماندگاری تزریق ژل زانو برای آرتروز چقدر است؟
تزریق ژل برای آرتروز زانو به یک تا سه جلسه درمانی در فواصل چند هفتهای نیاز دارد که بسته به شدت آرتروز و نوع ژل ممکن است متفاوت باشد. اثر ژل بلافاصله پس از تزریق آغاز نمیشود، اما بسیاری از بیماران بین یک تا سه هفته پس از تزریق شروع به احساس بهبودی میکنند. مدت ماندگاری درمان آرتروز زانو به طور معمول بین ۴ تا ۹ ماه است و در مواردی حتی تا یک سال نیز دوام دارد. پس از پایان اثر، تزریق میتواند تکرار شود بدون اینکه به مفصل آسیب برساند.
✍️ بیشتر بخوانید: تفاوت آرتروز و روماتیسم زانو
تفاوت تزریق ژل با تزریق پلاسمای غنی از پلاکت (PRP)
تزریق ژل و تزریق PRP زانو دو روش درمانی متفاوت برای آرتروز زانو هستند. در تزریق ژل، از هیالورونیک اسید مصنوعی یا طبیعی برای افزایش روانکنندگی مفصل استفاده میشود؛ در حالی که در روش PRP، پلاسمای غنیشده از پلاکت خون خود بیمار پس از سانتریفیوژ شدن به مفصل تزریق میشود که عملکرد آن بیشتر در بازسازی بافت و کاهش التهاب است. ژل اثر سریعتری در کاهش درد دارد، در حالی که PRP در بلندمدت میتواند ترمیم بافت مفصلی را تحریک کند. پزشکان گاهی از ترکیب این دو روش برای درمانهای پیشرفتهتر بهره میبرند.
هزینه تزریق ژل برای آرتروز زانو چقدر است؟
هزینه تزریق ژل برای آرتروز زانو به عوامل مختلفی مانند نوع ژل مصرفی (برند وارداتی یا ایرانی)، تعداد جلسات مورد نیاز، وضعیت مفصل بیمار و تجربه پزشک بستگی دارد. به طور میانگین، هزینه تزریق در سال ۱۴۰۴ بین ۴ تا ۱۰ میلیون تومان برای هر جلسه متغیر است. در مطب دکتر کاوه قرنیزاده، متخصص ارتوپدی، این خدمات با استفاده از ژلهای تاییدشده بینالمللی و استانداردهای دقیق پزشکی ارائه میشود که باعث افزایش اثربخشی و ایمنی درمان خواهد شد.
راهی برای به تعویق انداختن جراحی زانو..
تزریق ژل به زانو یکی از گزینههای مؤثر، ایمن و کمتهاجمی برای مدیریت آرتروز زانوست که عموما در مواقعی که درمانهای دارویی یا فیزیوتراپی پاسخ کافی نمیدهند، از سمت متخصص ارتوپد تجویز می شود. با انتخاب نوع ژل مناسب، انجام صحیح تزریق و رعایت مراقبتها، میتوان درد را کاهش داد، حرکت را بهبود بخشید و زندگی روزمره را با کیفیت بهتری ادامه داد. اگر از آرتروز زانو رنج میبرید، مشورت با پزشک متخصص برای بررسی امکان انجام این روش میتواند قدمی بزرگ در مسیر درمان شما باشد.
*~ سوالات متداول درباره تزریق ژل آرتروز زانو ~*
در اغلب موارد بیمههای پایه پوشش نمیدهند، اما برخی بیمههای تکمیلی ممکن است بخشی از هزینه را جبران کنند.
شدت آرتروز، وزن بیمار، نوع ژل و رعایت مراقبتهای بعد از تزریق همگی نقش مؤثری دارند.
معمولا برای افراد بالای 40 سال تا سالمندان انجام میشود، اما تشخیص نهایی با پزشک است.
کاهش سریع درد، نداشتن نیاز به جراحی و برگشتپذیر بودن از مزایای مهم این روش است.
سلام لطفآ بفرمائید چند سی سی ژل برای درد زانو لازمه و هر سی سی چند؟
من وقتی تو خونه هستم درد زیادی ندارم و حتی تورم و قرمزی زانو هم ندارم آیا در مرحله اولیه هستم؟
سلام
در قدم اول باید معاینه دقیق انجام شود، پس از تشخیص مشخص خواهیم کرد که آیا نیاز به تزریق هست یا خیر.
با سلام
ژل زانو حجم استاندارد ۲ سی سی دارد و بر اساس برند و کیفیت قیمتها متفاوت است.